Feminist Hareket Okuması

Feminist Hareket Okuması

BÜKAK’ın 2009 yaz döneminde yürüttüğü üç çalışma başlığından biri de Feminist Hareket Okuması’ydı. Dört haftalık bir süreci kapsayan bu çalışma ile hedeflenen, okumaya katılan kadınların Feminist hareketin tarihi ve bu tarih içerisindeki önemli kadın gündemleri ile ilgili temel bilgiye sahip olmaları ve bu konularda tartışmalar yürütmeleriydi. Ayrıca bu tartışmaların günümüz gerçekliğiyle de kesiştirilmesine ve okuma programına sinema, edebiyat, müzik vb… alanlarla ilgili sunumlar,  filmler, ek okuma materyalleri ekleyerek teoriyle sınırlı kalmamasına dikkat edildi.

Feminist hareket çalışmamızın ilk haftasında “Liberal Aydınlanmacı Feminizm” başlığı altında Virginia Woolf’un Kendine Ait Bir Oda adlı kitabını ve Mary Wollstonecraft‘ın “Kadın Haklarının Gerekçelendirilmesi” adlı yazısının bir bölümünü okuduk. Yaptığımız okumada feminist hareketinin ortaya çıktığı yıllardaki hak mücadeleleri ve tartışmalar üzerinde durduk. Okumaya ek olarak, aydınlanmacı feminizmin ortaya çıkışını, oy hakkı mücadelesini konu alan Demir Çeneli Melekler isimli filmi izledik.

Çalışmamızın ikinci haftasında ise Liberal Aydınlanmacı Feminizm’i Osmanlı Kadın Hareketi üzerinden incelememize imkan sağlayan, Yaprak Zihnioğlu’nun Kadınsız İnkilap kitabından “Düşünsel Temeller: Feminizm ve Milliyetçilik” başlıklı bölümü ve Melissa Bilal ile Lerna Ekmekçioğlu’nun  Bir Adalet Feryadı: Osmanlı’dan Türkiye’ye Beş Ermeni Feminist Yazar kitabından “Hayganuş Mark” başlıklı bölümü okuduk. Konu hakkında daha fazla bilgi sahibi olabilmemiz için okuma tartışmaları ile beraber “Türk Kadınlar Birliği” konusunda bir aktarım yapıldı.

Üçüncü haftaya geldiğimizde ise Radikal Feminizm hakkında ayrıntılı bilgi sahibi olabileceğimiz metinler okuduk: Şirin Tekeli’nin yazdığı 75 Yılda Kadınlar ve Erkekler kitabı içindeki “1. ve 2. Dalga Feminist Hareketlerin Karşılaştırılmalı İncelemesi Üzerine Bir Deneme” başlıklı makale ve Juliet Mitchell’in Kadınlık Durumu kitabından “Kadınların Durumu 1- 3. bölümler ve Aile İdeolojisi” bölümü. Yaptığımız okuma tartışmaları sonrasında ise daha önce Bü’de Kadın Gündemi adlı bültenimizin 16. Sayısı için hazırlanan “Popüler Müzik ve Toplumsal Cinsiyet“ dosyasının aktarımı yapıldı, Tina Turner’ın hayatını anlatan ve aile içi şiddete değinen What’s Love Got to Do With it? isimli film izlendi.

Çalışmamızın dördüncü ve son haftasında ise Radikal Feminizm’i Türkiye konjonktüründe inceleyebileceğimiz metinler olan Mine Koçak’ın “80’li Yıllar Kadın Hareketi” adlı makalesini ve Asuman Süner’in Hayalet Ev:Yeni Türk Sinemasında Aidiyet, Kimlik ve Bellek isimli kitabından “Vasfiye’nin Kız Kardeşleri” başlıklı bölümü okuduk. Okuma tartışmalarının öncesinde ise Nükhet Sirman’ın New Perspectives on Turkey kitabında bulunan “Feminism in Turkey” makalesinin aktarımı yapıldı ve daha sonra hakkında yazılan bir makale üzerinden okuma tartışması yapacağımız Atıf Yılmaz’ın Adı Vasfiye filmi izlendi.

Feminist Hareket Okuma Programı

Yaz 2009

1. Hafta: Aydınlanmacı Feminizm

Aktarım: Aydınlanmacı Feminizm

Okunacak materyaller:

  • Virgina Woolf, Kendine Ait Bir Oda
  • Mary Wollstonecraft, Kadın Haklarının Gerekçelendirilmesi, s. 1-29.

Film: Demir Çeneli Melekler

2. Hafta: Aydınlanmacı Feminizm ve Osmanlı  Kadın Hareketi

Aktarım: Türk Kadınlar Birliği

Okunacak materyaller:

  • Yaprak Zihnioğlu, Kadınsız İnkılap, “Düşünsel Temeller: Feminizm ve Milliyetçilik” (İstanbul: Metis Yayınları, 2003), s. 42-115.
  • Melissa Bilal ve Lerna Ekmekçioğlu, Bir Adalet Feryadı: Osmanlı’dan Türkiye’ye Beş Ermeni Feminist Yazar, “Hayganuş Mark” (İstanbul: Aras Yayınları), s. 242-263.

3. Hafta: Radikal Feminizm

Aktarım: Popüler Müzik ve Toplumsal Cinsiyet

Okunacak materyaller:

  • Juliet Mitchell, Kadınlık Durumu, “Kadınlık Durumu 1-3” ve “Aile İdeolojisi”, (Kadın Çevresi Yayınları).
  • Şirin Tekeli, 75 Yılda Kadınlar ve Erkekler, “1. ve 2. Dalga Feminist Hareketlerin Karşılaştırılmalı İncelemesi Üzerine Bir Deneme”.

Film: What’s Love Got to Do With it?

4. Hafta: Radikal Feminizm ve Türkiye (cont’d)

Aktarım: Nükhet Sirman, New Perspectives on Turkey, “Feminism in Turkey: A Short History”,  s. 1-34.

  • Mine Koçak, 80’li Yıllar Kadın Hareketi,
  • Asuman Süner, Hayalet Ev: Yeni Türk Sinemasında Aidiyet, Kimlik ve Bellek, “Vasfiye’nin Kız Kardeşleri” (İstanbul: Metis Yayınları), s. 291-305.

Film-Belgesel: “Adı Vasfiye”, Atıf Yılmaz, 1985.